Ο Πληθωρισμός Εκτοξεύτηκε Στο 3,8% Τον Απρίλιο, Λόγω Των Τιμών Της Βενζίνης

Οι τιμές καταναλωτή στις ΗΠΑ ανέβηκαν 3,8% τον Απρίλιο σε σχέση με πέρσι, κυρίως λόγω της μεγάλης αύξησης στα καύσιμα μετά την έναρξη του πολέμου με το Ιράν.

Τι έδειξαν τα στοιχεία

Τα στοιχεία που ανακοίνωσε το αμερικανικό υπουργείο Εργασίας ήταν χειρότερα από τις προβλέψεις. Τον Μάρτιο ο πληθωρισμός ήταν 3,3%, ενώ οι οικονομολόγοι περίμεναν 3,7% για τον Απρίλιο. Τελικά έφτασε στο 3,8%, στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τριών ετών.

Ο λεγόμενος «πυρήνας» του πληθωρισμού —που δεν υπολογίζει τρόφιμα και ενέργεια— ανέβηκε 2,8%, λίγο πάνω από τις εκτιμήσεις.

Η μεγάλη εικόνα

Οι υψηλές τιμές συνεχίζουν να πιέζουν τους Αμερικανούς καταναλωτές, που περίμεναν ότι το κύμα ακρίβειας μετά την πανδημία θα είχε πλέον τελειώσει. Ειδικά προϊόντα καθημερινής χρήσης, όπως ο καφές και η βενζίνη, έχουν ακριβύνει πολύ.

Ορισμένοι οικονομολόγοι λένε ότι οι δασμοί που είχε ανακοινώσει πριν έναν χρόνο ο Ντόναλντ Τραμπ συνεχίζουν να επηρεάζουν τις τιμές. Όμως ο πόλεμος με το Ιράν έφερε ένα πολύ πιο άμεσο σοκ, κυρίως στην ενέργεια.

Ο επικεφαλής οικονομολόγος της RSM, Τζόζεφ Μπρουσουέλας, προειδοποίησε ότι ο πληθωρισμός μπορεί να φτάσει ακόμα και το 4% αργότερα μέσα στη χρονιά και ότι τα αμερικανικά νοικοκυριά θα δυσκολευτούν περισσότερο οικονομικά.

Από την πλευρά του, ο Λευκός Οίκος υποστηρίζει ότι οι ανατιμήσεις λόγω του πολέμου είναι προσωρινές.

Τι συνέβη μέσα στον μήνα

Σε μηνιαία βάση, οι τιμές αυξήθηκαν 0,6% τον Απρίλιο. Το μεγαλύτερο μέρος της ανόδου προήλθε από την ενέργεια, που ευθύνεται για πάνω από το 40% της συνολικής αύξησης.

Οι τιμές ενέργειας ανέβηκαν 18% σε σχέση με πέρσι:

• Η βενζίνη αυξήθηκε 28%

• Το πετρέλαιο θέρμανσης εκτινάχθηκε 54%

• Τα αεροπορικά εισιτήρια ανέβηκαν 21%

Παρότι ανακοινώθηκε εκεχειρία στον πόλεμο με το Ιράν, η εμπορική κίνηση στα Στενά του Ορμούζ παραμένει σχεδόν παγωμένη, κάτι που συνεχίζει να επηρεάζει τις διεθνείς τιμές πετρελαίου.

Τι σημαίνει για τη Fed

Στις αρχές της χρονιάς οι αγορές περίμεναν ότι η Fed θα προχωρούσε σε μειώσεις επιτοκίων. Τώρα όμως αυτό το σενάριο απομακρύνεται.

Η αγορά εργασίας στις ΗΠΑ έχει σταθεροποιηθεί, οπότε η Fed δίνει πλέον μεγαλύτερη σημασία στον πληθωρισμό. Μέσα στην κεντρική τράπεζα η συζήτηση δεν αφορά πλέον πότε θα μειωθούν τα επιτόκια, αλλά ακόμα και το ενδεχόμενο νέας αύξησης.

Μισθοί και καταναλωτές

Η ακρίβεια συνεχίζει να «τρώει» τα εισοδήματα των νοικοκυριών. Οι πραγματικοί μισθοί, δηλαδή αφού υπολογιστεί ο πληθωρισμός, μειώθηκαν 0,3% σε σχέση με πέρσι. Είναι η πρώτη φορά από το 2023 που οι τιμές αυξάνονται πιο γρήγορα από τους μισθούς.

Παράλληλα, η εμπιστοσύνη των καταναλωτών έπεσε σε ιστορικό χαμηλό, κυρίως λόγω των πολύ υψηλών τιμών στα καύσιμα.

Πώς αντέδρασαν οι αγορές

Η Wall Street κινήθηκε πτωτικά μετά τα στοιχεία. Ο δείκτης S&P 500 έχασε περίπου 0,7%.

Ακριβές ντομάτες και ακριβότερα τρόφιμα

Η άνοδος στις τιμές της ενέργειας αρχίζει να περνά και σε πολλά άλλα προϊόντα, αφού το αυξημένο κόστος μεταφορών κάνει ακριβότερα τα τρόφιμα και τα ρούχα. Παράλληλα, η αύξηση στην τιμή του φυσικού αερίου έχει ανεβάσει και το κόστος των λιπασμάτων, κάτι που πιέζει ακόμα περισσότερο τις τιμές στα τρόφιμα.

Σε σχέση με πέρσι:

• Οι τιμές τροφίμων ανέβηκαν 3,2%

• Ο καφές ακριβύνει περίπου 19%

• Τα φρέσκα λαχανικά ανέβηκαν 12%

• Οι ντομάτες εκτοξεύτηκαν κατά 40%

Οι ντομάτες είχαν ήδη πάρει την ανηφόρα λόγω κακών καιρικών συνθηκών και των δασμών που είχε επιβάλει ο Ντόναλντ Τραμπ, όμως τώρα η κατάσταση έχει γίνει ακόμα πιο δύσκολη για τους καταναλωτές.

Υπάρχουν επίσης ενδείξεις ότι οι δασμοί συνεχίζουν να επηρεάζουν αρκετές τιμές:

• Ο εξοπλισμός ήχου ανέβηκε 5,8%

• Τα ρούχα αυξήθηκαν 4,2%

Προϊόντα και υπηρεσίες

Οι αυξήσεις στις τιμές των προϊόντων ήταν σχετικά ήπιες τον Απρίλιο, κάτι που αρχικά δείχνει ότι οι δασμοί ίσως δεν δημιουργούν νέο μεγάλο κύμα ανατιμήσεων.

Όμως οι υπηρεσίες συνέχισαν να ακριβαίνουν. Σε αυτές περιλαμβάνονται πράγματα όπως:

• οδοντιατρικές υπηρεσίες

• περιποίηση κατοικιδίων

• προσωπικές υπηρεσίες

Δηλαδή τομείς που δεν επηρεάζονται άμεσα από τους δασμούς.

Αυτό δυσκολεύει το επιχείρημα όσων μέσα στη Fed πιστεύουν ότι οι αυξήσεις τιμών από τους δασμούς θα είναι προσωρινές και άρα δεν χρειάζεται αυστηρότερη πολιτική στα επιτόκια.

Ορισμένοι οικονομολόγοι εκτιμούν ότι τα υψηλότερα εισοδήματα, που ενισχύθηκαν από τα κέρδη στο χρηματιστήριο, συνεχίζουν να στηρίζουν τη ζήτηση για υπηρεσίες και να κρατούν τις τιμές ψηλά.

Μια ιδιαιτερότητα στα στοιχεία

Μέρος της ανόδου στον βασικό πληθωρισμό οφείλεται και σε μια τεχνική διόρθωση στα στοιχεία.

Κατά τη διάρκεια του περσινού shutdown της αμερικανικής κυβέρνησης, το υπουργείο Εργασίας δεν μπορούσε να συλλέξει κανονικά όλα τα στοιχεία για τον δείκτη τιμών καταναλωτή.

Έτσι, προσωρινά είχε καταγραφεί μηδενική αύξηση στα ενοίκια τον Οκτώβριο, κάτι που πιθανότατα έκανε τον πληθωρισμό να φαίνεται τεχνητά χαμηλότερος τους επόμενους μήνες.

Η τελευταία έκθεση φαίνεται πως είναι η πρώτη όπου αυτή η στρέβλωση έφυγε από τους υπολογισμούς.

Τα έξοδα στέγασης έχουν πολύ μεγάλη βαρύτητα, αφού αποτελούν περίπου το ένα τρίτο του δείκτη τιμών καταναλωτή στις ΗΠΑ.