Η Κίνα Καταγράφει Ρεκόρ Εμπορικού Πλεονάσματος !

Όταν ο Τραμπ επέστρεψε στον Λευκό Οίκο πέρυσι, πολλοί οικονομολόγοι προέβλεπαν ότι οι νέοι δασμοί θα φρέναραν τη «μηχανή» εξαγωγών της Κίνας.

Τελικά συνέβη το αντίθετο. Το εμπορικό πλεόνασμα (trade surplus) της Κίνας —η διαφορά μεταξύ εξαγωγών και εισαγωγών— έφτασε σε ιστορικό ρεκόρ το 2025, αγγίζοντας τα 1,19 τρισ. δολάρια. Οι εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 5,5% σε ετήσια βάση, σε όρους δολαρίου, σύμφωνα με τα στοιχεία της κινεζικής τελωνειακής υπηρεσίας, ελαφρώς χαμηλότερα από το 5,9% του προηγούμενου έτους.

Οι αποστολές προς τις ΗΠΑ μειώθηκαν, όμως οι Κινέζοι κατασκευαστές βρήκαν νέους πελάτες στον υπόλοιπο κόσμο. Η παγκόσμια οικονομία, με ώθηση από τις επενδύσεις στην AI, συνέχισε να κινείται δυναμικά, διατηρώντας ισχυρή τη ζήτηση. Παράλληλα, ένας ακόμη χρόνος producer-price deflation έκανε τα κινεζικά προϊόντα πιο ελκυστικά για τους ξένους αγοραστές.

Το αποτέλεσμα ήταν ότι οι ισχυρές εξαγωγές βοήθησαν την κινεζική οικονομία να καταγράψει ανάπτυξη που ξεπέρασε τις προσδοκίες, την ώρα που η αγορά ακινήτων και η καταναλωτική εμπιστοσύνη στο εσωτερικό της χώρας παρέμεναν υποτονικές.

Νέες αγορές

Οι εξαγωγές προς τις ΗΠΑ μειώθηκαν κατά 20% το 2025. Αντίθετα, οι εξαγωγές προς τις χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας αυξήθηκαν 13%, προς την Ευρωπαϊκή Ένωση 8,4%, προς τη Λατινική Αμερική 7,4%, ενώ προς την Αφρική εκτοξεύθηκαν κατά 26%.

Συνολικά, οι εξαγωγές τον Δεκέμβριο αυξήθηκαν 6,6% σε ετήσια βάση, από 5,9% τον Νοέμβριο, ενώ οι εισαγωγές κατέγραψαν άνοδο 5,7%.

Παρότι αρκετοί Αμερικανοί αγοραστές άλλαξαν προμηθευτές για να αποφύγουν τους υψηλότερους δασμούς σε προϊόντα made in China, πολλές supply chains που μετακινήθηκαν σε χώρες όπως το Βιετνάμ ή το Μεξικό εξακολουθούν να βασίζονται σε κινεζικά εξαρτήματα ή εξοπλισμό. Αυτό κρατά απασχολημένο το ισχυρό βιομηχανικό οικοσύστημα της Κίνας.

Το αυξανόμενο εμπορικό ανισοζύγιο της χώρας έχει αρχίσει να γίνεται γεωπολιτικό βάρος. Περιοχές όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση ανησυχούν ότι η εισροή φθηνών κινεζικών προϊόντων μπορεί να πλήξει τις τοπικές βιομηχανίες.

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (IMF) έχει προειδοποιήσει ότι η Κίνα, ως η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία στον κόσμο, είναι υπερβολικά μεγάλη για να βασίζεται στις εξαγωγές ως βασικό μοχλό ανάπτυξης.

Κινητήριος δύναμη της ανάπτυξης

Στις αρχές του έτους, υπήρχαν εκτιμήσεις ότι οι δασμοί του Τραμπ ίσως ανάγκαζαν την κινεζική ηγεσία να αναδιαρθρώσει το οικονομικό μοντέλο, δίνοντας μεγαλύτερη έμφαση στην κατανάλωση αντί στις εξαγωγές — κάτι που εδώ και χρόνια ζητούν δυτικοί οικονομολόγοι αλλά και ορισμένοι Κινέζοι σύμβουλοι πολιτικής.

Όμως η απροσδόκητη αντοχή των εξαγωγών μείωσε τη βραχυπρόθεσμη πίεση προς το Πεκίνο να ενισχύσει την κατανάλωση. Ένα πρόγραμμα επιδοτήσεων για την αγορά οικιακών συσκευών και ηλεκτρικών οχημάτων βοήθησε προσωρινά τις δαπάνες, αλλά η δυναμική των λιανικών πωλήσεων στη συνέχεια εξασθένησε.

Αναλυτές περιγράφουν την κινεζική οικονομία ως K-shaped ή «δύο ταχυτήτων»: οι εξαγωγές και η μεταποίηση οδηγούν την ανάπτυξη, ενώ τα ακίνητα και η ζήτηση των νοικοκυριών μένουν πίσω.

Η επόμενη χρονιά

Ορισμένοι οικονομολόγοι θεωρούν ότι θα είναι δύσκολο για την Κίνα να επαναλάβει τόσο ισχυρή αύξηση εξαγωγών το 2026. Οι αλλεπάλληλες αλλαγές στους αμερικανικούς δασμούς πέρυσι οδήγησαν πολλές εταιρείες σε frontloading παραγγελιών, κάτι που ενίσχυσε προσωρινά τις εξαγωγές.

Παρόλα αυτά, αρκετοί αναλυτές δεν περιμένουν να εξασθενήσει σύντομα η εξαγωγική ισχύς της Κίνας. Η παγκόσμια ζήτηση αναμένεται να παραμείνει ανθεκτική και οι Κινέζοι κατασκευαστές έχουν αποδείξει την ανταγωνιστικότητά τους παρά τους δασμούς. Η πρόσφατη εμπορική εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας έχει δημιουργήσει μια σχετική σταθερότητα στην πολιτική των tariffs.

Τέλος, το Πεκίνο ανακοίνωσε ότι θα αρχίσει να καταργεί σταδιακά τις export tax rebates για ηλιακά προϊόντα και μπαταρίες, κλάδους που έχουν δεχθεί έντονες πιέσεις στις τιμές λόγω υπερπροσφοράς.